Jak informuje „Financial Times”, przywódcy Niemiec, Austrii, Danii, Finlandii, Holandii i Szwecji wystosowali wspólny list, w którym domagają się gruntownej reformy unijnych finansów. Państwa te odpowiadają łącznie za około 40% dochodów budżetu UE, co daje im istotną pozycję negocjacyjną.
Według informacji brytyjskiego dziennika jednym z głównych obszarów, w których poszukiwane są oszczędności, jest rolnictwo. Sześć państw postuluje ograniczenie wydatków na tradycyjne polityki unijne, w tym Wspólną Politykę Rolną i politykę spójności. Łącznie pochłaniają one około 2/3 budżetu Wspólnoty.
Mniej pieniędzy na dopłaty i inwestycje?
Dla europejskich gospodarstw rolnych ewentualne ograniczenie finansowania WPR może oznaczać trudniejsze warunki korzystania z unijnego wsparcia po 2027 r.
W zależności od ostatecznego podziału środków zmiany mogłyby dotknąć zarówno płatności bezpośrednich, jak i funduszy przeznaczonych na modernizację gospodarstw, zakup maszyn rolniczych czy inwestycje w infrastrukturę na obszarach wiejskich.
Na obecnym etapie nie przedstawiono jednak konkretnych kwot cięć dotyczących samego rolnictwa. Nie wiadomo również, w jakim stopniu ewentualne oszczędności wpłynęłyby na finansowanie polskich gospodarstw.
Obrona i innowacje kosztem rolnictwa
Postulaty sześciu państw wynikają z chęci zmiany priorytetów finansowych UE. Większa część wspólnego budżetu miałaby zostać przeznaczona na obronność oraz rozwój innowacji.
Punktem wyjścia do negocjacji pozostaje propozycja Komisji Europejskiej z lipca 2025 r., zakładająca budżet na lata 2028-2034 w wysokości 1,76 bln euro w cenach z 2025 r., czyli 1,98 bln euro w cenach bieżących.
Przedstawiciele państw domagających się oszczędności zapowiadają, że bez ograniczenia wydatków o setki miliardów euro nie będzie porozumienia budżetowego jeszcze w 2026 r. Przyjęcie wieloletniego budżetu wymaga jednomyślności państw członkowskich. Oznacza to, że ostateczny poziom finansowania rolnictwa pozostaje przedmiotem negocjacji.
Dla polskich rolników kluczowe będzie nie tylko utrzymanie odpowiedniej puli środków na WPR, lecz także sposób ich podziału między dopłaty bezpośrednie, rozwój obszarów wiejskich i inwestycje modernizacyjne.
