Polska Grupa Biogazowa. Zyski z biogazowni

W sierpniowe popołudnie ruch na drodze krajowej nr 10 Piła – Bydgoszcz wymaga skupienia się jeździe. Podobnie jak na odchodzącej od niej i dość ruchliwej drodze wojewódzkiej nr 190, choć wystarczy jedynie rzut oka na okoliczne pola, aby przekonać się, iż zlokalizowana właśnie tam gmina Wysoka rolnictwem stoi. Przekonanie to graniczy z pewnością, kiedy po ok. 2 km zjedzie się na długą na blisko kilometr „żwirówkę” przypominającą jedną z wielu w naszym kraju dróg dojazdowych do pól. Adres „wbity” do nawigacji w smartfonie jest jednak poprawny, bo nagle, wśród pochylających się na wietrze i rozpostartych jak okiem sięgnąć łodyg kukurydzy wyłania się nowoczesny obiekt Biogazowni Wysoczka, jeden z blisko 20 już działających w naszym kraju i należących do Polskiej Grupy Biogazowej, która od 2023 r. należy do firmy multienergetycznej TotalEnergies.

Od projektu do budowy

Proces tworzenia biogazowni jest długi i skomplikowany, często trwający kilka lat. Inwestorzy muszą uzyskać liczne decyzje środowiskowe, co wymaga opinii wielu instytucji takich jak Sanepid, Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska (RDOŚ) oraz Wody Polskie – dowiaduję się tuż po przekroczeniu bramy obiektu.

– W przypadku naszej biogazowni pierwsza decyzja środowiskowa została uzyskana w 2016 roku na 1 MW, a następnie rozszerzona w 2019 roku do 1,5 MW – informuje Artur Kłysz, burmistrz gminy Wysoka.

Kluczowym elementem przy planowaniu lokalizacji biogazowni jest bliskość sieci energetycznej (w Wysoczce jest to ledwie kilkadziesiąt metrów) oraz dostępność substratów.

– Proces lokalizacji uwzględnia również zdanie lokalnych społeczności, które mogą wpływać na decyzję poprzez protesty lub wsparcie inwestycji. W przypadku naszej biogazowni lokalni mieszkańcy oraz rolnicy, czyli potencjalni dostawcy substratów, byli nastawieni pozytywnie, co znacznie ułatwiło cały proces. Jedyna obawa towarzyszyła dużej ilości transportów do obiektu, jednak priorytetem było dla nas wytyczenie dojazdu bezkolizyjnego dla mieszkańców – mówi Artur Kłysz.

Od lewej: Adam Pawluć, członek zarządu Polskiej Grupy Biogazowej, Łukasz Mrotek, kierownik Biogazowni Wysoczka, Sabine Dujacquier, zastępca dyrektora generalnego PGB i Artur Kłysz, burmistrz gminy Wysoka.

Funkcjonowanie biogazowni

Aby z bliska przyjrzeć się procesowi produkcji biogazu należy zachowywać się zgodnie z zasadami bezpieczeństwa – poruszać się po wybranych ciągach ubrany w obuwie ochronne, kamizelkę odblaskową, kask, okulary, a w pobliżu jednostki napędowej biogazowni (silnik MTU) – również ze stoperami w uszach. Obiekt w Wysoczce wykorzystuje różne rodzaje substratów, w tym kukurydzę, która pełni rolę magazynu energetycznego (obecnie 16% miksu substratowego), gnojowicę (40%), wysłodki buraczane oraz odpady z przetwórstwa owoców czy produkcji mleka (łącznie – 35-40 tys. ton rocznie).

– Proces zaczyna się od zbiorników dozujących, gdzie mieszane są substraty stałe i płynne. Następnie trafiają one do zbiorników fermentacyjnych, gdzie zachodzi reakcja biologiczna wytwarzająca biogaz. Produkowany biogaz jest następnie osuszany i spalany, a powstałe ciepło wykorzystywane do podgrzewania fermentatorów oraz suszenia drewna – informuje kierownik obiektu Łukasz Mrotek.

W biogazowni wykorzystywane są specjalne procedury dotyczące układania kukurydzy i substancji stałych, aby uniknąć wypadków. Substraty płynne przyjeżdżają na bieżąco do instalacji. Biogazownia ma zdolność magazynowania pofermentu w zbiornikach o pojemności około 10 tys. m³, co odpowiada około 3 miesiącom produkcji.

Biogazownia zatrudnia 3 operatorów na miejscu, którzy współpracują z technologami oraz zespołem monitoringu. Systemy monitoringu i automatyki pozwalają na stałe nadzorowanie procesu i szybkie reagowanie na ewentualne awarie. Instalacja produkuje energię przez 95% dostępnego czasu (roczna produkcja prądu pozwoliłaby zabezpieczyć zużycie energii elektrycznej przez ok. 3 tys. mieszkańców – przyp. red.), podczas gdy średnia dyspozycyjność biogazowni w Polsce to jedynie nieco ponad 60%, a przerwy są spowodowane głównie konserwacją oraz nieprzewidzianymi sytuacjami.

Korzyści ekonomiczne i społeczne

Biogazownia nie tylko produkuje energię odnawialną, ale także generuje korzyści ekonomiczne dla lokalnej społeczności. Przykładem jest wytwarzanie nawozów z pofermentu, które są rozprowadzane po okolicznych gospodarstwach.

– Ponadto działalność biogazowni przyczynia się do tworzenia miejsc pracy oraz zwiększa wpływy z podatków do budżetu gminy, które mogą sięgać kilkudziesięciu tysięcy złotych rocznie – zauważa burmistrz Kłysz.

Ważnym aspektem jest także minimalizacja śladu węglowego poprzez ograniczenie transportu substratów – maksymalnie do 60 km od biogazowni. Bliskość dostawców substratów oraz odbiorców pofermentu sprawia, że biogazownia jest efektywna i ekologiczna. Biogazownia Wysoczka, podobnie jak i inne obiekty PGB, korzysta z lokalnych usług transportowych oraz agrotechnicznych, co dodatkowo wspiera lokalną gospodarkę.

– A co ważne, biogazownie stabilizują bardzo dobrze system energetyczny, co jest jedną z dużych zalet takich instalacji – uzupełnia Adam Pawluć, członek zarządu PGB.

Jaka przyszłość?

– Polska Grupa Biogazowa (PGB), która zarządza obiektem w Wysoczce, specjalizuje się w skojarzonej produkcji ciepła i energii elektrycznej z biogazu. PGB jest częścią globalnej firmy TotalEnergies, która jest liderem w dziedzinie wytwarzania biogazu na rynku europejskim. PGB zatrudnia ponad 180 osób i posiada 18 zakładów produkcyjnych o łącznej mocy 19 MW. Firma oferuje również usługi związane z produkcją biogazu oraz zagospodarowaniem odpadów organicznych – zauważa Sabine Dujacquier, zastępca dyrektora generalnego PGB.

Plany na przyszłość obejmują dalszą optymalizację procesu produkcji biogazu oraz rozbudowę istniejących instalacji.

– Istnieje także możliwość budowy nowych obiektów w okolicznych miejscowościach, co pozwoli na jeszcze lepsze wykorzystanie lokalnych zasobów i zwiększenie produkcji energii odnawialnej. Wkrótce planowane jest rozpoczęcie budowy dwóch nowych biogazowni oraz rozbudowa jednego z istniejących zakładów produkcyjnych. Staramy się zagospodarować w jak największym stopniu olbrzymi potencjał w produkcji biogazu jakim dysponuje Polska – to piąty najbardziej zasobny pod tym względem kraj w Europie – dodaje Sabine Dujacquier.

I to już koniec wizyty w Biogazowni Wysoczka, stanowiącej doskonały przykład nowoczesnego podejścia do zarządzania odpadami i produkcji energii odnawialnej. A na koniec jeszcze wydawałoby się zaskakująca dla niejednego okolicznego mieszkańca konstatacja – na terenie obiektu jest cicho, spokojnie, brak uciążliwych zapachów, a wyjeżdżając w drogę powrotną, można skorzystać z wybudowanej przy tej okazji „asfaltówki”, z której chętnie korzystają nie tylko „sąsiedzi” biogazowni.

Polecamy produkty z naszego sklepu: